Suốt 1 năm qua, tôi đã trao đổi với hơn 50 nhà sáng lập Startups, nhiều người nhận được vốn từ quỹ đầu tư mạo hiểm (VCs)
Hầu hết họ đều không biết “luật chơi” khi huy động vốn lần đầu tiên
Giống như trường hợp của tôi khi gọi vốn cho công ty của mình cách đây 10 năm
Dưới đây là 5 luật chơi chính của VCs bạn cần phải hiểu:
1- Ám ảnh về việc thoái vốn (Exit)
VCs chỉ tập trung vào MỘT điều – kiếm nhiều tiền hơn với số vốn đã đầu tư.
VCs làm việc cho các đối tác góp vốn vào quỹ của họ (LPs), nghĩa là họ PHẢI tạo ra lợi nhuận hoặc họ sẽ mất việc.
Đơn giản mà nói, với mỗi 1 đô la đầu tư, họ muốn thu về nhất 3 đô la trong 5 năm.
Vì vậy, bạn cũng phải luôn ám ảnh với việc tối ưu hóa giá trị doanh nghiệp của bạn
Tức là làm sao để Startups của bạn có những chỉ số tốt nhất, và bán được giá tốt nhất
Nếu không, bạn sẽ không bao giờ đồng thuận với hội đồng quản trị của mình.
Vốn tập hợp số lượng lớn các thành viên từ quỹ VCs
VD:
Khi sáng lập sàn tuyển dụng việc làm cho nữ giới Canavi, và huy động vốn thành công từ các quỹ đầu tư
Nhóm sáng lập chúng tôi luôn bị ám ảnh việc phải tăng trưởng nhanh
Tạo ra các chỉ số tốt mà nhà đầu tư vòng lớn hơn sẽ quan tâm
Như vậy mới có thể huy động vốn các vòng kế tiếp
Và làm vui vẻ các nhà đầu tư VCs hiện tại
2- Ngắt kết nối với khách hàng
Một công ty được hỗ trợ bởi VC sẽ luôn tìm kiếm tăng trưởng.
Quyết định của bạn sẽ dựa trên các chỉ số tăng trưởng để làm hài lòng hội đồng quản trị
Chứ không phải là để làm hài lòng khách hàng của bạn
Cả hai phía có thể đồng thuận, nhưng không phải lúc nào cũng vậy
Nếu bạn chọn con đường khởi nghiệp vì bạn ám ảnh với việc giúp đỡ khách hàng của mình
Con đường được hỗ trợ bởi VC có thể làm phức tạp vấn đề.
VD:
Có 1 công ty tôi sáng lập giai đoạn đó đã làm ra sản phẩm, có doanh thu, huy động vốn thành công
Tuy nhiên, chúng tôi thấy sản phẩm hiện tại sẽ không giúp ích thêm được cho khách hàng
Vì cấu trúc sản phẩm bị cũ, không đáp ứng được tăng trưởng lớn
Và cần đập đi xây lại hoàn toàn
Điều này mất 5-6 tháng, có nghĩa là tốc độ tăng trưởng sẽ bị chậm lại trong thời gian này
Hầu hết những nhà đầu tư ở công ty lúc đó không đồng ý và vẫn muốn chúng tôi tăng trưởng tiếp
May mắn là VCs dẫn đầu (lead) vòng đầu tư đã ủng hộ đội ngũ sáng lập quyết định này
Với tỉ lệ % ủng hộ chiếm đa số
Chúng tôi đã làm lại sản phẩm, đưa ra thị trường và tăng trưởng đột phá
Tôi thấy may mắn vì đã tìm được nhà đầu tư lead phù hợp tham gia
3- Tê liệt quyết định
Tôi đã thấy nhiều lần các nhà sáng lập sợ hành động vì họ tin rằng điều đó sẽ không làm hài lòng hội đồng quản trị của họ.
Bất kể VCs nói gì, cuối cùng bạn nên tự tin đưa ra những bước đi táo bạo và đối mặt với áp lực bổ sung.
VCs sẽ thích góp ý cho bạn nhiều thứ
Nhưng đến khi quyết định và làm, trách nhiệm sẽ thuộc về bạn
Bạn làm tốt, và không nghe lời khuyên của VCs → Họ vẫn vỗ tay khen bạn
Bạn làm tệ, dù nghe lời khuyên của VCs → Họ sẽ mời bạn đi ra, và thay thế CEO khác
VD:
1 công ty tôi trong thành viên hội đồng quản trị
Nhà sáng lập làm 1 chuỗi videos chia sẻ về tình hình khó khăn của công ty, và cách đội ngũ đang cố gắng ra sao
Hầu hết các nhà đầu tư hiện tại vào đều phản đối
Và bảo ai lại đi chia sẻ tình hình khó khăn của công ty ra như vậy, vậy làm sao có nhà đầu tư khác muốn tham gia
Riêng tôi vẫn ủng hộ mạnh mẽ nhà sáng lập tiếp tục việc đó, vì biết sẽ ra kết quả
Sau đó 3 tuần, các videos bùng nổ lượt xem trên FB Reels, Tiktok
Đem lại cho chúng tôi hơn 200 leads quan tâm mua nhượng quyền, mở ra 40 điểm bán sau 04 tháng
Cũng như có các đơn hàng xuất khẩu sản phẩm đi Mỹ thành công
Lúc này các nhà đầu tư lại vào khen việc làm của CEO lúc đó là tuyệt vời
Nhà sáng lập, bạn hãy có quyết định, chứng kiến của riêng mình
4- Áp lực tăng trưởng nhanh chóng
VCs muốn có lợi nhuận nhanh chóng.
Thời gian của họ thường là 5 đến 7 năm vì họ cần phải mang lại lợi nhuận cao cho các nhà đầu tư của mình (LPs).
Nhưng không phải công ty nào cũng có thể tăng trưởng nhanh.
Không phải nhà sáng lập nào cũng có thể đối mặt với áp lực liên quan đến tăng trưởng nhanh
Vì vậy họ cuối cùng tiêu tốn tiền vào các hoạt động “tăng trưởng giả”
Như thuê đội ngũ bán hàng lớn, đổ tiền chạy MKT, … mà không biết liệu kinh tế đơn vị của họ có hoạt động hay không.
Kết quả là doanh thu tăng nhanh, nhưng số lỗ tăng đột biến hơn
Bài học kỳ lân Wework là 1 ví dụ, thu về 1 đồng, thì lỗ 2 đồng
Nên dù có đạt cả tỉ USD doanh thu, Wework cũng lỗ hàng tỉ đô, và giờ đã tuyên bố phá sản
5- Bẫy “gọi vốn thêm”
Làm sao VCs có thể xây dựng hồ sơ thành tích nếu họ thường muốn rời khỏi sau 5 đến 7 năm (như họ đã hứa với LPs)?
Bằng cách định giá danh mục đầu tư của họ.
Và để họ có thể cho thấy giá trị danh mục đầu tư của mình đang tăng lên, họ cần hai điều:
1- Họ cần các startup huy động thêm một vòng vốn khác với định giá cao hơn
2- Họ cần một sự kiện thanh khoản để thoát khỏi (startup được mua lại, IPO, hoặc bán cho các nhà đầu tư khác)
Vì vậy, họ muốn bạn chấp nhận rủi ro tối đa có thể vì họ chấp nhận thua 7 lần trong 10 lần.
Trong khi đó, các nhà sáng lập đang chơi một trò chơi “tất cả hoặc không” vì startup là tất cả những gì họ có.
Bạn cần tự hỏi liệu bạn có sẵn sàng chấp nhận mức rủi ro đó không
Biết rằng bạn có thể kiểm soát và có cơ hội thành công nhiều hơn nếu bạn tự mình phát triển mà không cần vốn bên ngoài?
P.S: Tôi không có gì chống lại con đường được hỗ trợ bởi VCs
Vì hiện tôi cũng đang đi huy động vốn từ VCs cho các Startups tôi ở trong BOD
Và có được nhiều lợi ích to lớn khi có VCs tham gia
Nhưng tôi cảm thấy quan trọng là phải biết bạn (các nhà sáng lập) đang chơi trò chơi nào 💪
(Hết)
Có 2 cách chúng tôi sẽ giúp bạn
1) Với ngân sách nhỏ:
Bạn cần gọi vốn?
Mua khoá Online “Cách gọi vốn thành công từ ‘500 ngàn đến 10 triệu đô’ cho Tech Startup” (Hoàn 100% học phí nếu không hài lòng)
Bạn chỉ cần 4 giờ học để có 11 năm kinh nghiệm gọi vốn khởi nghiệp thực tế, tránh mắc các sai lầm đã làm chúng tôi tiêu tốn hàng triệu đô.
2) Với ngân sách lớn:
Nếu bạn cần xây dựng 1 lộ trình huy động vốn và tăng trưởng doanh nghiệp x10 doanh thu sau 03 năm
Các bạn có thể đặt tôi tham gia 1 vị trí “Thành viên hội đồng quản trị độc lập trong ban giám đốc – Independent Board Member” cho Startup của bạn
Xem thông tin chi tiết
Fundraising Coach 
Leave a comment